Podpisanie 20 lipca 2026 roku umowy na przygotowanie analizy możliwości alternatywnego przebiegu nowej Sądeczanki pomiędzy Uszwią a Wytrzyszczką ma dla mnie szczególne znaczenie. Jako były Burmistrz Czchowa ( 2002-2024) dobrze pamiętam, ile lat rozmów, spotkań, pism, interwencji i konsekwentnej współpracy samorządów stoi za tym, że dziś najbardziej konfliktowy odcinek planowanej DK75 ponownie jest przedmiotem szczegółowych analiz.
Nie jest to jeszcze decyzja o realizacji wariantu A. Jest to jednak ważny moment, ponieważ po wielu latach argumenty mieszkańców i samorządów doprowadziły do formalnego poszukiwania alternatywy wobec przebiegu, który budził tak wiele sprzeciwu.
Początki – pierwsze warianty i stanowisko Czchowa
Formalne prace przygotowawcze nad nowym przebiegiem DK75 rozpoczęły się w 2016 roku. W kwietniu 2017 roku GDDKiA przedstawiła pięć wariantów korytarzy, które następnie były konsultowane z mieszkańcami i samorządami. Spotkanie w Czchowie odbyło się 20 kwietnia 2017 roku.
Już wtedy było jasne, że wybór przebiegu nowej drogi będzie miał ogromne znaczenie dla przyszłości naszych miejscowości.
Kolejnym ważnym momentem był styczeń 2018 roku. Po spotkaniu z przedstawicielami GDDKiA i projektantami Gmina Czchów oficjalnie przedstawiła swoje stanowisko wobec nowych propozycji. Od początku podkreślaliśmy, że Sądeczanka jest regionowi potrzebna, ale jej budowa nie może odbywać się kosztem niepotrzebnego dzielenia miejscowości, nadmiernych wyburzeń i niszczenia istniejącego od pokoleń układu przestrzennego naszych wsi.
Nie ograniczaliśmy się jednak do sprzeciwu. Szukaliśmy rozwiązania, które mogłoby połączyć interes całego regionu z interesem lokalnych społeczności.
2019 rok – powstaje wspólne stanowisko samorządów
Efektem wielomiesięcznych rozmów było wypracowanie wspólnego stanowiska samorządowego dotyczącego przebiegu nowej DK75.
4 kwietnia 2019 roku w Iwkowej podpisano dokument „Wspólne stanowisko samorządów, w tym Prezydenta, Burmistrzów i Wójtów miast i gmin dotyczące przebiegu korytarza DK75”. Dokument został następnie przekazany GDDKiA, Ministerstwu Infrastruktury i projektantom.
To właśnie wtedy bardzo wyraźnie ukształtowała się koncepcja nazywana później wariantem A – wariantem samorządowym.
Najważniejsze było to, że nie był to pomysł jednej gminy czy jednego burmistrza. Był efektem kompromisu wypracowanego pomiędzy samorządami położonymi na trasie planowanej inwestycji. Chodziło o znalezienie przebiegu możliwie najmniej konfliktowego społecznie, omijającego centra miejscowości i ograniczającego skalę wyburzeń.
kwiecien 2019 , Iwkowa, Porozumienie samorządowe w sprawie wariantu A
Wariant C i zdecydowany sprzeciw Gminy Czchów
W kolejnych latach sytuacja stawała się coraz trudniejsza. W 2021 roku do dalszego procedowania rekomendowany został wariant C, który z punktu widzenia Gminy Czchów powodował znacznie poważniejsze konsekwencje społeczne.
Szczególne obawy dotyczyły Tymowej. Według stanowiska Gminy Czchów z kwietnia 2021 roku wariant C przecinał miejscowość, ingerując w jej istniejący układ i zabudowę.
Według przedstawianych wówczas danych wariant A przewidywał 224 obiekty przeznaczone do wyburzenia, wariant C – 369, natomiast wariant F – 395. Wariant samorządowy był również według ówczesnych analiz krótszy od pozostałych propozycji o około 7 kilometrów.
Dlatego stanowisko naszej gminy było jednoznaczne.
Popieraliśmy budowę Sądeczanki, ale sprzeciwialiśmy się rozwiązaniu, które naszym zdaniem niepotrzebnie zwiększało koszty społeczne tej inwestycji.
Lata kolejnych interwencji i rozmów
Mimo licznych interwencji podejmowanych także u parlamentarzystów ówczesnej kadencji nie udało się w tamtym czasie doprowadzić do przyjęcia wariantu samorządowego. Nie oznaczało to jednak zakończenia naszych działań.
Były kolejne pisma do GDDKiA, uwagi w postępowaniu środowiskowym, spotkania z projektantami i przedstawicielami administracji oraz szczegółowe analizy proponowanych przebiegów.
Witold Kozłowski i Marek Chudoba rozmawiają o przebiegu „sądeczanki” fot. UMWM ,
W 2023 roku spotkaliśmy się również z ówczesnym posłem Stanisław Bukowiec , który wysłuchał naszych argumentów i zadeklarował pomoc w poszukiwaniu rozwiązania problemów dotyczących najbardziej spornych odcinków Sądeczanki. Było to dla nas ważne, ponieważ po latach bezskutecznego przedstawiania tych samych argumentów znaleźliśmy osobę, która chciała rzeczywiście pochylić się nad problemem.
W tym samym czasie konsekwentnie prowadziliśmy dalszą korespondencję z GDDKiA. W oficjalnym piśmie z lipca 2023 roku ponownie wskazywałem, że Gmina Czchów nadal opowiada się za wariantem A z możliwością niezbędnych korekt jego geometrii i technologii wykonania.
W działania te bardzo mocno zaangażowani byli również ówcześni włodarze sąsiednich gmin – Sławomir Paterek Wójt Gminy Gnojnik, oraz Andrzej Romanek Wójt Gminy Łososina Dolna. Wspólnie prowadziliśmy działania merytoryczne i administracyjne dotyczące przebiegu trasy.
spotkanie w sprawie Sądeczanki. Czchów
4 luty2023 spotkanie robocze gmin: Marka Chudoby – Burmistrza Czchowa, Sławomira Paterka – Wójta Gminy Gnojnik, Andrzeja Romanka – Wójta Gminy Łososina Dolna oraz przedstawicieli trzech gmin: Czchów, Gnojnik, Łososina Dolna z kancelarią prawną, która reprezentuje samorządy
Rok 2024 – wspólne działania trzech gmin
7 lutego 2024 roku, z mojej inicjatywy, w Czchowie odbyło się kolejne spotkanie przedstawicieli gmin Czchów, Gnojnik i Łososina Dolna. Uczestniczył w nim również Maciej Ostrowski, wówczas pełnomocnik Wojewody Małopolskiego do spraw współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego.
Jeszcze raz przedstawiliśmy argumenty przemawiające za rozwiązaniem samorządowym i potrzebą ponownego przeanalizowania najbardziej konfliktowych fragmentów inwestycji.
Kilka miesięcy później Maciej Ostrowski został dyrektorem krakowskiego oddziału Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad [GDDKiA].
Na tym spotkaniu ważne wsparcie otrzymaliśmy również ze strony Wojewody Małopolskiego Krzysiek Klęczar. Podczas spotkania przekazano nam, że wojewoda popiera rozwiązanie proponowane przez samorządy, dostrzegając znaczenie wypracowanego wcześniej porozumienia gmin oraz społecznej akceptacji dla takiego przebiegu trasy. Był to dla nas ważny sygnał, że argumenty samorządów i mieszkańców zaczynają być realnie dostrzegane także na szczeblu administracji rządowej.
7 luty 2024 Z inicjatywy Marka Chudoby – Burmistrza Czchowa, odbyło się spotkanie przedstawicieli trzech gmin: Czchów, Gnojnik i Łososina Dolna z Panem Maciejem Ostrowskim – pełnomocnikiem Wojewody Małopolskiego do spraw współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego,
Po wyborach samorządowych pracę tę kontynuowali nasi następcy – Burmistrz Czchowa Krzysztof Szot, Wójt Gminy Gnojnik Leszek Ząbkowski oraz Wójt Gminy Łososina Dolna Adam Wolak. W przypadku inwestycji przygotowywanych przez kilkanaście lat właśnie ciągłość działania kolejnych władz ma szczególne znaczenie.
12 sierpnia 2024 roku w krakowskim oddziale GDDKiA odbyło się kolejne ważne spotkanie, tym razem na zaproszenie wiceministra infrastruktury Stanisława Bukowca. Ustalono wówczas, że dla spornych odcinków przebiegających przez gminy Czchów, Gnojnik i Łososina Dolna mają być prowadzone dalsze rozmowy w celu wypracowania optymalnych rozwiązań.
Był to ważny sygnał, że sprawa przebiegu trasy nie musi być traktowana jako definitywnie zamknięta.
Decyzja środowiskowa nie zakończyła sporu
W grudniu 2024 roku została wydana decyzja środowiskowa zatwierdzająca wariant C. Trzeba o tym powiedzieć jasno – dlatego nie można twierdzić, że wcześniejsze działania samorządów prawnie zablokowały ten wariant.
Jednocześnie nie zakończyło to starań o zmianę przebiegu na najbardziej konfliktowych fragmentach.
Ostatecznie, jak dziś oficjalnie informuje GDDKiA, w związku z protestami mieszkańców oraz uwagami i wnioskami części samorządów Minister Infrastruktury zlecił przeprowadzenie dodatkowych analiz, których celem jest znalezienie kompromisowych rozwiązań uwzględniających postulaty społeczne.
To właśnie tutaj widać znaczenie wieloletniej determinacji mieszkańców i samorządów.
20 lipca 2026 roku – konkretny efekt wieloletnich starań
20 lipca 2026 roku podpisano umowę z firmą DATABOUT na przygotowanie analizy możliwości alternatywnego przebiegu Sądeczanki pomiędzy Uszwią a Wytrzyszczką. Wartość prac wynosi 891 750 zł, a projektanci mają 10 miesięcy na ich wykonanie.
Ich zadaniem będzie między innymi sprawdzenie możliwości korekty wariantu A postulowanego przez samorządy, ale również poszukiwanie przebiegu innego niż dotychczasowe warianty A i C.
Trzeba zaznaczyć, że zgodnie z aktualnym stanowiskiem GDDKiA wariant A w swojej pierwotnej formie nie może zostać zrealizowany ze względu na problem planowanego tunelu pod Górą Bukowiec i możliwe zagrożenie dla ujęć wody. Dlatego dziś mówimy już nie tyle o prostym powrocie do wariantu sprzed kilku lat, ile o wykorzystaniu jego założeń do poszukiwania nowego, możliwego do realizacji kompromisu.
20 lipca 2026 -podpisanie umowy na przygotowanie analizy alternatywnego przebiegu Sądeczanki
Nie jest to jeszcze ostateczne zwycięstwo. Jest to jednak realne ponowne otwarcie sprawy przebiegu trasy na odcinku, o który przez tyle lat zabiegaliśmy.
Mam więc dzisiaj osobistą satysfakcję, że praca wykonana przez wiele osób przez niemal dekadę nie poszła na marne.
Dziękuję przede wszystkim mieszkańcom, którzy od początku bronili swoich domów, miejscowości i prawa do rzeczywistego udziału w podejmowaniu decyzji dotyczących ich najbliższego otoczenia.
Dziękuję Sławomirowi Paterkowi i Andrzejowi Romankowi, z którymi przez lata wspólnie prowadziliśmy działania na rzecz wariantu samorządowego. Dziękuję również obecnym włodarzom – Krzysztofowi Szotowi, Leszkowi Ząbkowskiemu i Adamowi Wolakowi – za kontynuowanie rozpoczętej wcześniej pracy.
Dziękuję wiceministrowi infrastruktury Stanisławowi Bukowcowi za zrozumienie problemu, którego argumenty przedstawialiśmy mu już podczas naszych rozmów w 2023 roku, oraz za późniejsze zaangażowanie w poszukiwanie rozwiązania.
Szczególne podziękowania kieruję również do dyrektora Macieja Ostrowskiego z krakowskiego oddziału GDDKiA za konstruktywne i merytoryczne podejście oraz podjęcie dalszych działań pozwalających ponownie przeanalizować najbardziej sporne fragmenty planowanej trasy.
W samorządzie na efekty wielu działań trzeba czekać latami – czasami znacznie dłużej niż trwa jedna kadencja. Dlatego warto pamiętać, od czego wszystko się zaczęło, ile rozmów i pracy wymagało dojście do obecnego etapu oraz jak ważna jest konsekwencja w obronie spraw mieszkańców.
Sądeczanka jest potrzebna całemu regionowi. Od początku walczyliśmy jednak o to, aby była drogą, która łączy ludzi i rozwija nasze gminy, a nie niepotrzebnie dzieli miejscowości i niszczy dorobek ich mieszkańców.
Umowa podpisana 20 lipca jest kolejnym ważnym krokiem w kierunku znalezienia takiego rozwiązania.
